E-sigaralar ve zarar azaltımı miti: Kanıtlara dayalı eleştirel bir inceleme
Abstract
Bu derleme, tütün ve nikotin endüstrisinin “zarar azaltımı” söylemini tarihsel, toksikolojik, davranışsal ve çevresel boyutlarıyla inceleyerek elektronik sigaraların tütün kontrolünde gerçek bir zarar azaltma aracı olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğini sorgulamayı amaçlamaktadır. Anlatısal ve analitik nitelikte kurgulanan bu derlemede PubMed, Scopus ve Web of Science veri tabanlarının yanı sıra WHO, ERS, CDC gibi kurumların raporları 2010–2025 yılları arasında yayımlanan İngilizce çalışmalar taranmıştır. Arama sırasında “electronic cigarettes”, “vaping”, “electronic nicotine delivery systems (ENDS)”, “heated tobacco products”, “nicotine pouches”, “harm reduction”, “dual use”, “youth initiation”, “tobacco industry” terimleri; ayrıca solunum sistemi etkilerini yakalamak amacıyla “lung”, “pulmonary”, “airway”, “respiratory”, “EVALI” ve “vaping-associated lung injury” anahtar kelimeleri kullanılmıştır. Zarar azaltma lehine sonuç bildiren çalışmalar, bağımsız araştırmalarla eleştirel biçimde karşılaştırılmıştır. Tarihsel olarak tütün, “daha az zararlı/koruyucu ürün” söylemi üzerinden meşrulaştırılmış; bu örüntü günümüzde e-sigara, ısıtılmış tütün ürünleri, snus ve nikotin poşetleri için benzer biçimde yeniden üretilmektedir. E-sigara aerosolünde bazı toksik kimyasalların klasik sigaraya göre daha düşük olmasına karşın cihaz ve likit heterojenliği, nikotin tuzlarının yüksek bağımlılık potansiyeli ve aromaların biyolojik etkileri ürünlerin gerçek toksikolojik profilinin…
Read the paper
Related studies
- Tobacco and COPD: presenting the World Health Organization (WHO) Tobacco Knowledge Summary
- Comparative effects of e-cigarette smoking on periodontal status, salivary pH, and cotinine levels
- Association between exposure to environmental pollutants and increased oral health risks, a comprehensive review
- Influence of gestational window on offspring vascular health in rodents with in utero exposure to electronic cigarettes
- Natural products as kinase inhibitors in lung cancer: molecular mechanisms, therapeutic potential, and clinical trials
- Nicotine in electronic cigarettes
Go deeper in Evidence Hub
Evidence Hub adds a study data sheet (design, sample size, evidence level, key numbers), an AI summary and a chat grounded in the paper's text.